Netcongestie en de laadspits houden de gemoederen in de media flink bezig. Gisteren sprak het Algemeen Dagblad over een alarmerende situatie en de noodzaak tot drastische gedragsverandering bij de EV-rijder. De Vereniging Elektrische Rijders (VER) constateert vooral onvolledige berichtgeving en stelt dat veel conclusies over de impact van de elektrische auto op de netcapaciteit te kort door de bocht zijn. Technologie maakt elektrische auto's immers tot oplossing van netcongestie en geeft het stroomnet de benodigde flexibiliteit. Een beeld dat door marktpartijen bevestigd wordt. Bovendien laat onderzoek zien dat elektrische rijders open staan voor buiten de spits laden, zeker als daar een prijsvoordeel tegenover staat. Een stevige nuance bij recente berichtgeving is daarom op z’n plaats, want de EV is niet de oorzaak van het netcongestieprobleem, maar blijkt juist onderdeel van de oplossing.
Nadruk op drastische gedragsaanpassing?
Het Algemeen Dagblad kopte gisteren dat ElaadNL alarm zou slaan over de laadspits en dat de EV-rijder daarom vandaag al zou moeten stoppen met het opladen van de auto in de avond. Aanleiding voor het stuk is het rapport van ElaadNL waarin wordt aangegeven dat het aantal EV's van bijna 700.000 volledig elektrische auto's nu groeit naar 8 miljoen elektrische auto's in 2038. In opdracht van de Nationale Agenda Laadinfrastructuur (NAL) keken de onderzoekers van ElaadNL naar de impact van die groei op laadinfrastructuur en stroomnet. De onderzoekers zien goede mogelijkheden om de laadinfrastructuur te laten meegroeien, stellen dat elektrische auto's het energienet 6,7 gigawatt aan flexibel vermogen kunnen bieden en gaan er ook vanuit dat EV’s het stroomnet slim kunnen blijven benutten. Toch benadrukt het artikel van het Algemeen Dagblad vooral de drastische gedragsaanpassing van de EV-rijder die nodig is om capaciteitsproblemen te voorkomen. Opvallend genoeg gaat de krant veel minder in op de positieve bijdrage die EV’s aan het energienet kunnen leveren, terwijl de voordelige kant wel degelijk in het ElaadNL-onderzoek, dat ten grondslag aan dit artikel lag, de revue passeert. Elektrische auto’s bieden flexibiliteit om dreigende instabiliteit van het stroomnet tegen te gaan. Parallel aan de groei van het aantal EV's in Nederland, wordt V2G-technologie steeds meer schaalbaar en verlichten terugleverende EV's steeds vaker problemen op het energienet.
Potentiële flexibiliteit van 11,2 gigawatt
De Vereniging Elektrische Rijders (VER) is daarom ronduit verbaasd over de eenzijdigheid van de berichtgeving. Allereerst is de groei van het aantal EV's niet alleen goed nieuws voor de portemonnee en vanwege de dalende afhankelijkheid van olie, maar is verdere elektrificatie ook bittere noodzaak om Europese klimaatdoelstellingen te kunnen halen. Hoewel de helpende rol van de EV bij netcongestie onvoldoende benoemd blijft, vormt de support die EV's aan het stroomnet leveren juist een positief bijeffect van de EV-toename. Enerzijds is extra stroom en netcapaciteit nodig om alle extra elektrische auto’s dagelijks te kunnen opladen, anderzijds leveren EV’s door zich snel ontwikkelende technologie steeds meer stroom terug aan het net. Door deze ontwikkeling wordt het netcongestieprobleem met het groeien van het EV-park de komende jaren steeds beter opgelost. De potentiële flexibiliteit van elektrische mobiliteit loopt in de jaren die voor ons liggen op tot 11,2 gigawatt. Nu bij een toenemend aantal automerken en energiepartijen vehicle-to-grid-technologie goed functioneert, wordt het stroomnet parallel aan de groei van het aantal EV's steeds meer ontlast.
"De EV-rijder heeft in het meest recente laadonderzoek een duidelijke voorkeur voor slimme laadtarieven boven een lagere laadsnelheid aan de paal," zegt Mereille Klein Koerkamp, voorzitter van de VER. "We kunnen daarom stellen dat de EV-rijder echt wel bereid is om buiten de spitstijden te laden".
Grote bereidheid EV-rijder om slim te laden
Naast de technologische ontwikkelingen die netcongestieproblemen verminderen constateert de VER ook eengrote bereidheid bij de EV-rijder om slim te gaan laden. Een laadsessie kan door de elektrische rijder slim worden aangestuurd op basis van de drukte op het net, de prijzen en de eigen wensen van de EV-rijder. Bij de elektrische rijder is er een sterke voorkeur voor het invoeren van slimme laadtarieven, terwijl het tijdens de spitstijden afknijpen van laadpalen op veel minder enthousiasme kan rekenen. Mereille Klein Koerkamp, voorzitter van de VER zegt hierover: "Uit het Nationale Laadonderzoek 2025, afgenomen onder ruim 4.500 respondenten, blijkt bijvoorbeeld dat de EV-rijder steeds vaker financieel voordeel pakt door gebruik te maken van een dynamisch stroomcontract. Het aantal EV-rijders met een dynamisch stroomcontract groeide in 2025 explosief ten opzichte van een jaar eerder. Maar liefst 44% van de thuisladers heeft nu al dynamisch stroomcontract en bijna alle andere thuisladers geven aan hiernaar te willen overstappen. Ter vergelijking heeft slechts 6% van alle Nederlandse huishoudens een dynamisch stroomcontract. Ook bij het laden op straat of op werk ziet de EV-rijder kansen om voordeliger te laden. Zo kan afhankelijk van het tijdstip het laadtarief bij publieke laadpalen met een laag tarief in daluren en een hoog tarief in de spits, worden aangepast of kan de laadsnelheid waarmee geladen wordt variëren. De EV-rijder heeft in het meest recente laadonderzoek een duidelijke voorkeur voor slimme laadtarieven boven een lagere laadsnelheid aan de paal. We kunnen daarom stellen dat de EV-rijder echt wel bereid is om buiten de spitstijden te laden".
Beeld dat EV energienet onder druk zet te eenzijdig
Automerken en energiepartijen sluiten zich daarom aan bij het standpunt van de VER dat de elektrische auto juist een kans is om netcongestie op te lossen. “Vanuit Kia ziet Léan Verstoep, President en CEO van Kia Nederland, de door het Algemeen Dagblad geschetste situatie dan ook anders: "Het beeld dat elektrische auto’s het stroomnet onder druk zetten, is te eenzijdig. Elektrische voertuigen bieden juist een belangrijke kans om ons energiesysteem slimmer en flexibeler in te richten. Door laden beter te spreiden in de tijd en ook energie terug te leveren via technologieën als vehicle-to-grid, kunnen EV’s actief bijdragen aan het verminderen van piekbelasting en het opvangen van schommelingen in vraag en aanbod. Daarmee zijn ze niet alleen onderdeel van de verduurzaming van mobiliteit, maar ook van een stabieler en toekomstbestendig energiesysteem.” Samen met partner Vattenfall heeft Kia de V2G-technolgie inmiddels werkend op de EV9. Vanuit de forse accu van deze SUV kan stroom teruggeleverd worden en het Koreaanse bedrijf is niet de enige autofabrikant die met z'n elektrische auto's klaar staat om het energienet te ondersteunen.
"Elektrische voertuigen bieden juist een belangrijke kans om ons energiesysteem slimmer en flexibeler in te richten," benadrukt Léan Verstoep, president en CEO van Kia Nederland. "Door laden beter te spreiden in de tijd en ook energie terug te leveren via technologieën als vehicle-to-grid, kunnen EV’s actief bijdragen aan het verminderen van piekbelasting en het opvangen van schommelingen in vraag en aanbod. Daarmee zijn ze niet alleen onderdeel van de verduurzaming van mobiliteit, maar ook van een stabieler en toekomstbestendig energiesysteem.”
Honderden stroom terugleverende Renaults
Renault is een ander automerk dat inmiddels ervaring heeft met stroom terug leverende auto's. "We waren het eerste merk die vehicle-to-grid voor elkaar hadden en inmiddels rijden er enkele honderden terugleverende EV's rond," vertelt Boris Hassing, Head of Energy Renault Group Nederland. "Een toenemend aantal van onze elektrische modellen kan dus niet alleen slim laden, maar ook slim terugleveren aan het stroomnet. Met een bidirectionele boordlader wordt er geladen tijdens een overschot aan (groene) energie en teruggeleverd bij een tekort wanneer er hoge vraag naar elektriciteit is. Daarmee is een compatible EV van de Renault Group - de Renault 5 E-Tech electric, de Renault 4 E-Tech electric en de Alpine A290 - al onderdeel van de oplossing om netcongestie te verminderen".
"De Renault-modellen met V2G leveren al meerdere megawatt vermogen terug tijdens de avondpiek," weet Robin Berg, CEO van We Drive Solar te vertellen. "Met 100 V2G auto’s kan je daarmee de congestiepiek van 1.000 woningen oplossen. En uiteraard worden deze auto’s op rustige momenten, bij gunstige weercondities en met lage energieprijzen opgeladen".
Sinds 2018 werkt het Franse autobedrijf met We Drive Solar in Utrecht samen aan vehicle-to-grid-technologie en sinds juni 2025 heeft het merk V2G schaalbaar. Renault heeft zo goed zicht op de extra capaciteit die EV's tijdens piektijden aan het stroomnet kunnen teruggeven en de schaalgrootte van V2G neemt de komende jaren alleen maar verder toe. Renault heeft zowel terugleverende EV's die door particulieren zijn aangeschaft als EV's die als deelauto in Utrecht en Eindhoven worden ingezet op de weg. Robin Berg, CEO van We Drive Solar en in Nederland destijds pionier om V2G-techniek concreet van de grond te krijgen, sluit zich hier bij aan. "Wij zien de elektrische auto juist als mogelijke oplossing van netcongestie. Inmiddels zijn er via ons honderden V2G auto’s actief met het verminderen van netcongestie. Dat zijn nu de Renault 5, de Renault 4 en de nieuwe Twingo, maar binnenkort komen daar nog andere modellen bij. Deze auto’s leveren al meerdere megawatt vermogen terug tijdens de avondpiek. Met 100 V2G auto’s kan je daarmee de congestiepiek van 1.000 woningen oplossen. En uiteraard worden deze auto’s op rustige momenten, bij gunstige weercondities en met lage energieprijzen opgeladen".
Volgens Vattenfall biedt EV juist flexibiliteit
Ook energiebedrijf Vattenfall benadrukt dat elektrische auto's netcongestie niet verergeren, maar door slimme oplossingen juist extra mogelijkheden bieden om het stroomnet te ondersteunen. “Elektrische auto’s voegen flexibiliteit toe aan het energiesysteem," benadrukt woordvoerder José van Genderen. "EV's bieden mogelijkheden om laadmomenten aan een publieke laadpaal te verschuiven naar momenten waarop daar ruimte voor is. Daarbij is het belangrijk om te realiseren dat netcongestie niet altijd en overal speelt. Juist door slim om te gaan met laadtijden kunnen elektrische auto’s helpen om het net beter in balans te houden.”
"EV's bieden mogelijkheden om laadmomenten aan een publieke laadpaal te verschuiven naar momenten waarop daar ruimte voor is," verduidelijkt José van Genderen, woordvoerder bij Vattenfall. "Daarbij is het belangrijk om te realiseren dat netcongestie niet altijd en overal speelt. Juist door slim om te gaan met laadtijden kunnen elektrische auto’s helpen om het net beter in balans te houden.”
Recent heeft Vattenfall aangekondigd samen met Kia en Hyundai een vehicle-to-grid pilot te starten, waarmee Vattenfall het ook voor de Kia EV9 en de Hyundai IONIQ 9 mogelijk maakt om stroom terug te gaan leveren aan het netwerk. Ook biedt deze pilot mogelijkheden op de middellange termijn om V2G met beide automerken schaalbaar te maken en daarmee een substantiële bijdrage in de verlichting van netcongestie te leveren.
Bidirectionele auto vangt verbruik 10 huishoudens op
Navraag bij Hyundai zelf maakt duidelijk, dat ook dit Koreaanse concern vooral in oplossingen denkt. “Netcongestie los je niet op zonder auto’s, maar mét slimme auto’s," zegt Christiaan Pielkenrood, New Business & Mobility Manager bij Hyundai Motor Nederland. "De elektrische auto wordt steeds vaker als probleem gezien, terwijl hij juist schaalbare flexibiliteit toevoegt. Vandaag de dag kan elke elektrische Hyundai al bijdragen aan het verdelen van de piek in energieverbruik via slim laden; daarvoor hoeft niets aan de auto veranderd te worden — met oplossingen zoals Hyundai Smart Charging maken we dat direct toepasbaar voor de berijder. En met bidirectioneel laden komt daar een volgende stap bij: een deel van de vloot dat energie teruglevert en pieken opvangt. Onderzoek laat zelfs zien dat één bidirectionele auto tijdens piekuren het verbruik van zo’n tien huishoudens kan helpen opvangen. De kracht zit in die combinatie en die begint bij Hyundai nu al.”
“Netcongestie los je niet op zonder auto’s, maar mét slimme auto’s," zegt Christiaan Pielkenrood, New Business & Mobility Manager bij Hyundai Motor Nederland. "De elektrische auto wordt steeds vaker als probleem gezien, terwijl hij juist schaalbare flexibiliteit toevoegt."
Vooral in mogelijkheden denken
De reacties uit de markt maken duidelijk dat de elektrische auto niet de boosdoener maar wezenlijk onderdeel van de oplossing voor netcongestie is. Met het groeien van het EV-park de komende jaren, wordt ook de flexibele capaciteit die EV's het stroomnet bieden steeds groter. De technologische ontwikkeling gaat bij veel automerken immers zo snel, dat auto's op steeds grotere schaal stroom op piekmomenten gaan terugleveren. Renault, Kia en Hyundai tonen met hun partners Vattenfall en We Drive Solar nu al het potentieel van deze oplossing aan. Daarnaast laat het meest recente laadonderzoek ook zien dat EV-rijders zowel thuis als aan de publieke laadpaal bereid zijn buiten de spitstijden te laden en daarmee de pieken van het stroomgebruik te helpen opvangen, zeker als daar een prijsvoordeel tegenover staat. Volgens de VER is de berichtgeving van het Algemeen Dagblad daarom te kort door de bocht. Het is beslist niet nodig alarm te slaan, belangrijke partijen delen die conclusie, maar we moeten slim met de EV omgaan en borgen dat overheden en netbeheerders in mogelijkheden blijven denken en op tijd klaar zijn.
Tekst: Jos van den Bergh
Beeld: Renault Nederland, Vereniging Elektrische Rijders
