Elektrische automobilisten zonder eigen oprit krijgen steeds vaker de mogelijkheid om hun auto met stroom van thuis op te laden. Het aantal gemeenten dat een verlengde private aansluiting (VPA) toestaat, groeit. Naast de kabelgoot wint ook de ultra-platte laadkabel daarbij terrein. Gemeenten experimenteren, verlengen pilots en maken stoepladen op steeds meer plaatsen structureel mogelijk. De Vereniging Elektrische Rijders (VER) juicht de ontwikkelingen toe omdat thuisladen voor EV-rijders goedkoper is en stoepladen daarom de drempel om over te stappen op een elektrische auto verlaagt.
Voor elektrische automobilisten zonder eigen oprit of garage is het een herkenbaar probleem: thuis opladen is lastig wanneer de auto op een openbare parkeerplaats voor de deur staat. Een openbare laadpaal biedt uitkomst, maar betekent ook dat de automobilist afhankelijk is van de beschikbaarheid en tarieven van publieke laadvoorzieningen. Bovendien kan het soms lang duren voordat een aangevraagde laadpaal daadwerkelijk wordt geplaatst. Een VPA biedt echter een interessant alternatief. Daarbij wordt een laadpunt op eigen terrein gebruikt om een elektrische auto op een openbare parkeerplaats op te laden. De laadkabel loopt daarbij over de stoep. Zo kan de automobilist bijvoorbeeld zijn eigen zonnestroom gebruiken en tegen het eigen elektriciteitstarief laden.
Gemeenten krijgen meer vertrouwen in stoepladen
Het gebruik van een VPA was lange tijd in veel gemeenten niet toegestaan. Ook ontbrak het in veel woonplaatsen aan duidelijk beleid waardoor de EV-rijder zelf op zoek moest naar wat er wel of niet toegestaan was. De belangrijkste bezwaren van gemeenten om de VPA niet te te staan zijn vaak de toegankelijkheid van trottoirs, mogelijke struikelpartijen en de aansprakelijkheid bij ongelukken. Gemeenten zijn immers verantwoordelijk voor de openbare ruimte en moeten ervoor zorgen dat voetgangers, rolstoelgebruikers en mensen met kinderwagens veilig gebruik kunnen maken van de stoep. Een advies van advocatenkantoor Pels Rijcken uit oktober 2024, opgesteld in opdracht van de Metropoolregio Amsterdam, onderstreept dat gemeenten zelf moeten bepalen hoe zij met VPA’s omgaan. Zij kunnen hiervoor regels opstellen, vergunningen verstrekken of het gebruik verbieden. Inmiddels lijkt de houding van steeds meer gemeenten, onder invloed van de toenemende aandacht voor verduurzaming, te veranderen. Daarbij spelen drie oplossingen een belangrijke rol: de traditionele kabelmat, de kabelgoot en de ultra platte laadkabel zoals het bedrijf FlatPower die bijvoorbeeld op de markt brengt. Die laatste oplossing moet het struikelgevaar en de visuele impact op het trottoir beperken. De platte kabel is maximaal vijf millimeter dik en wordt rechtstreeks over de stoep gelegd. Met de 'hoogte' van vijf millimeter valt de ultra-platte kabel binnen de tolerantie die gemeenten voor hoogteverschil tussen stoeptegels hanteren. Volgens fabrikant Flatpower heeft de ultra-platte kabel hetzelfde gebruiksgemak als een gewone 'dikke' laadkabel. De ultra-platte is kabel geschikt voor laadvermogens tot 11 kW, op basis van een driefasenaansluiting van 16 ampère. De kabel heeft een IP67-classificatie voor bescherming tegen water en stof.
Van experiment naar structureel beleid
Verschillende gemeenten hebben inmiddels concrete stappen gezet en daarnaast wordt in tal van gemeenten momenteel het gesprek over de VPA gevoerd. Zo begon bijvoorbeeld Het Hogeland in september 2025 met een proef met platte laadkabels. Na positieve ervaringen van deelnemers en omwonenden heeft de gemeente besloten de proef met twee jaar te verlengen, tot en met 30 september 2028. Ook wordt onderzocht of de oplossing op grotere schaal kan worden toegepast. In Waadhoeke is begin september 2026 een proef gestart waarbij inwoners onder voorwaarden gebruik mogen maken van een platte laadkabel of kabelbrug. De gemeente wil hiermee ervaring opdoen en tegelijkertijd de overstap naar elektrisch rijden stimuleren. Ook in de gemeente Dijk en Waard is de belangstelling groot. Daar konden inwoners zich aanmelden voor een proef met zowel kabelgoottegels als de platte laadkabel. De gemeente had ruimte voor dertig deelnemers, maar moest de inschrijving vanwege het grote aantal aanmeldingen eerder sluiten. Een opvallende ontwikkeling is die in Hof van Twente. De gemeente stond eerder kabelgoten toe, maar heeft in oktober 2026 besloten voortaan uitsluitend platte laadkabels toe te staan. Volgens de gemeente hebben andere gemeenten positieve ervaringen met deze oplossing. Bovendien vindt Hof van Twente dat kabelgoten het straatbeeld meer aantasten. Veenendaal heeft eveneens een stap gezet. Sinds eind augustus mogen inwoners daar onder voorwaarden gebruikmaken van een kabelmat of platte laadkabel. De gemeente verwacht deze regeling tot 2030 te handhaven.
Steeds meer gemeenten volgen
De ontwikkeling beperkt zich niet tot deze vijf gemeenten. Uit het gemeentelijke overzicht van de recente beleidswijzigingen en pilots blijkt dat in 2026 ook op tal van andere plaatsen ruimte is gekomen voor stoepladen. Zo staan Alphen aan den Rijn, Beverwijk, Zandvoort, Dordrecht, Leiden en Leeuwarden het gebruik van een platte laadkabel of kabelmat toe. In Zoetermeer, Aalsmeer, Pijnacker-Nootdorp, ’s-Hertogenbosch en Bunnik is een kabelmat toegestaan. Daarnaast zijn er verschillende tijdelijke experimenten gestart. Dalfsen, Kampen en Stadskanaal onderzoeken het gebruik van platte laadkabels. Apeldoorn, Maassluis, Almere, Rozendaal en Bunschoten experimenteren met kabelmatten. Midden-Groningen onderzoekt zowel kabelmatten als kabelgoottegels. De looptijd en het aantal deelnemers verschillen per gemeente. Zo laat Kampen maximaal vijftig deelnemers toe tot eind 2027. Midden-Groningen test de verschillende oplossingen tot eind 2028, met maximaal 25 deelnemers per oplossing. Stadskanaal heeft ruimte voor twintig deelnemers en laat de proef tot mei 2028 lopen.
Veiligheid blijft bepalend
Hoewel de ontwikkelingen positief zijn voor automobilisten zonder eigen laadmogelijkheid, betekent toestemming voor stoepladen niet dat iedereen zomaar een kabel over de stoep mag leggen. De voorwaarden verschillen per gemeente. In de meeste gevallen moet het laadpunt volledig op eigen terrein staan, moet de auto direct bij de woning geparkeerd kunnen worden en mag de openbare parkeerplaats niet voor persoonlijk gebruik worden gereserveerd. Ook mag de kabel niet over een fietspad, rijbaan of openbaar groen lopen. Verder moet de kabel zo recht mogelijk over de stoep worden gelegd en na het laden weer worden verwijderd. De toegankelijkheid voor voetgangers en mensen met een beperking moet gewaarborgd blijven. De opmars van de platte laadkabel laat zien dat gemeenten steeds vaker zoeken naar praktische oplossingen voor automobilisten die thuis willen laden, maar geen eigen parkeerplaats hebben. Waar de VPA aanvankelijk vooral als veiligheidsprobleem werd gezien, ontstaat nu ruimte voor experimenten en lokaal beleid. De komende jaren zal moeten blijken of de platte laadkabel daadwerkelijk uitgroeit tot een breed geaccepteerde oplossing voor thuisladen zonder eigen oprit.
VER-kompas helpt gemeenten op weg met EV-beleid
De VER helpt gemeenten met het ontwikkelen van EV-vriendelijk beleid en heeft daarvoor het zogenaamde VER-kompas ontwikkeld. Deze toolkit laat gemeenten zien wat er nodig is om de elektrische auto binnen de gemeentegrenzen te stimuleren. De VPA is daarbij een belangrijke component omdat deze het voor EV-rijders interessant maakt om thuis goedkoop de auto op te laden en zo kosten te besparen ten opzichte van publiek laden, maar zeker ten opzichte van fossiele brandstof tanken. Specialisten van de VER kunnen op verzoek van gemeenten, beleidsmakers of duurzaamheidsmanagers presentaties geven om zo het gesprek over een EV-vriendelijk lokaal beleid op gang te brengen.
Tekst: Jos van den Bergh
Beeld: Flatpower
